Doomscrolling Là Gì? Dấu Hiệu, Tác Hại Và Cách Thoát Khỏi Thói Quen Này

1. Doomscrolling là gì?

Doomscrolling là thói quen liên tục lướt và đọc các tin tức tiêu cực hoặc gây lo lắng trên mạng xã hội, báo điện tử hoặc các nền tảng trực tuyến, ngay cả khi việc đó khiến người xem cảm thấy căng thẳng hoặc mệt mỏi.

Thuật ngữ này được ghép từ hai từ tiếng Anh:

• Doom: thảm họa, điều tồi tệ.

• Scrolling: hành động cuộn màn hình để xem nội dung.

Doomscrolling trở nên phổ biến trong những giai đoạn có nhiều tin tức về dịch bệnh, thiên tai, chiến tranh, khủng hoảng kinh tế hoặc các sự kiện gây tranh cãi. Mặc dù mục đích ban đầu chỉ là cập nhật thông tin, nhiều người dần rơi vào vòng lặp xem tin tức liên tục mà khó dừng lại.

Tìm hiểu Doomscrolling là gì?

2. Doomscrolling khác gì với việc cập nhật tin tức?

Việc theo dõi tin tức là một nhu cầu bình thường. Doomscrolling khác ở chỗ người dùng:

• Đọc tin tiêu cực trong thời gian dài.

• Liên tục tìm kiếm thêm thông tin dù đã nắm được nội dung chính.

• Khó dừng việc lướt điện thoại.

• Cảm thấy lo lắng, mệt mỏi nhưng vẫn tiếp tục xem.

Nói cách khác, cập nhật tin tức giúp bạn nắm bắt thông tin cần thiết, còn doomscrolling khiến bạn mắc kẹt trong dòng tin tiêu cực.

3. Dấu hiệu của Doomscrolling

Bạn có thể đang có thói quen doomscrolling nếu thường xuyên:

• Lướt mạng xã hội hàng giờ chỉ để đọc tin tức xấu.

• Kiểm tra điện thoại ngay sau khi thức dậy hoặc trước khi đi ngủ.

• Cảm thấy lo lắng nhưng vẫn không thể ngừng xem tin.

• Liên tục cập nhật các sự kiện tiêu cực.

• Khó tập trung vào công việc hoặc học tập vì mải theo dõi tin tức.

• Cảm thấy kiệt sức sau khi sử dụng mạng xã hội.

4. Vì sao nhiều người dễ rơi vào Doomscrolling?

4.1. Não bộ có xu hướng chú ý đến thông tin tiêu cực

Con người thường phản ứng mạnh hơn với các thông tin liên quan đến nguy hiểm hoặc rủi ro. Đây là cơ chế giúp tổ tiên chúng ta nhận biết và tránh các mối đe dọa.

Trong môi trường trực tuyến, đặc điểm này khiến các tin tức tiêu cực dễ thu hút sự chú ý hơn.

4.2. Thuật toán của mạng xã hội

Các nền tảng trực tuyến thường ưu tiên hiển thị nội dung mà người dùng quan tâm hoặc tương tác nhiều.

Nếu bạn thường xuyên nhấp vào các tin tiêu cực, hệ thống có thể tiếp tục đề xuất những nội dung tương tự, khiến vòng lặp doomscrolling kéo dài.

4.3. Lo lắng muốn cập nhật mọi thông tin

Nhiều người tin rằng theo dõi liên tục sẽ giúp họ chuẩn bị tốt hơn trước các tình huống bất ngờ.

Tuy nhiên, việc tiếp nhận quá nhiều thông tin tiêu cực đôi khi lại làm tăng cảm giác bất an thay vì giúp giải quyết vấn đề.

Doomscrolling không phải là một rối loạn tâm thần. Đây là một thói quen sử dụng internet có thể làm tăng căng thẳng, lo âu và ảnh hưởng đến giấc ngủ

5. Doomscrolling ảnh hưởng đến sức khỏe như thế nào?

5.1. Gia tăng căng thẳng và lo âu

Việc liên tục tiếp xúc với các tin tức tiêu cực có thể khiến cơ thể duy trì trạng thái cảnh giác kéo dài. Người dùng có thể cảm thấy:

• Lo lắng.

• Căng thẳng.

• Dễ cáu gắt.

• Khó thư giãn.

5.2. Ảnh hưởng đến giấc ngủ

Sử dụng điện thoại trước giờ ngủ, đặc biệt để đọc các tin tức gây căng thẳng, có thể khiến:

• Khó đi vào giấc ngủ.

• Ngủ không sâu.

• Thức giấc nhiều lần.

5.3. Giảm khả năng tập trung

Doomscrolling khiến não bộ liên tục chuyển đổi giữa các thông tin khác nhau.

Điều này có thể làm giảm khả năng tập trung và ảnh hưởng đến hiệu suất học tập hoặc làm việc.

5.4. Tác động đến sức khỏe tinh thần

Ở một số người, việc tiếp xúc kéo dài với tin tức tiêu cực có thể làm tăng cảm giác bi quan, bất lực hoặc kiệt sức về tinh thần.

Doomscrolling không phải là nguyên nhân trực tiếp gây rối loạn tâm thần, nhưng có thể làm trầm trọng thêm các triệu chứng ở những người vốn đã có lo âu hoặc trầm cảm.

Doomscrolling có thể làm trầm trọng hơn triệu chứng rối loạn lo âu hoặc trầm cảm ở một số người

6. Làm thế nào để giảm Doomscrolling?

• Giới Hạn Thời Gian Sử Dụng Mạng Xã Hội: Đặt giới hạn thời gian sử dụng mạng xã hội mỗi ngày và tắt các thông báo không cần thiết. Bạn cũng nên tránh cầm điện thoại ngay sau khi thức dậy.

• Chọn Nguồn Tin Đáng Tin Cậy: Ưu tiên theo dõi các cơ quan báo chí hoặc tổ chức uy tín và chỉ cập nhật tin tức vào những thời điểm nhất định trong ngày.

• Tạo Khoảng Nghỉ Khi Sử Dụng Thiết Bị: Sau một thời gian sử dụng điện thoại, hãy đứng dậy đi bộ, uống nước, tập hít thở hoặc trò chuyện với người thân để giúp não bộ được thư giãn.

• Thay Thế Bằng Các Hoạt Động Tích Cực: Dành thời gian đọc sách, tập thể dục, nghe nhạc, làm vườn hoặc gặp gỡ bạn bè để giảm sự phụ thuộc vào điện thoại và mạng xã hội.

• Nhận Biết Cảm Xúc Của Bản Thân: Nếu cảm thấy lo lắng, căng thẳng hoặc mệt mỏi sau khi đọc tin tức, hãy chủ động dừng lại và chuyển sang một hoạt động khác giúp bạn thư giãn hơn.

7. Khi nào nên tìm kiếm sự hỗ trợ?

Bạn nên trao đổi với chuyên gia sức khỏe tâm thần nếu:

• Lo âu kéo dài.

• Mất ngủ thường xuyên.

• Không thể kiểm soát việc sử dụng mạng xã hội.

• Công việc hoặc học tập bị ảnh hưởng rõ rệt.

• Tâm trạng suy giảm trong thời gian dài.

Việc được hỗ trợ sớm có thể giúp bạn xây dựng những thói quen sử dụng công nghệ lành mạnh hơn.

8. Câu hỏi thường gặp

8.1. Doomscrolling có phải là bệnh tâm thần không?

Không. Doomscrolling là một thói quen hoặc hành vi sử dụng mạng xã hội, không phải là một bệnh lý hay rối loạn tâm thần.

8.2. Doomscrolling có xảy ra ở mọi lứa tuổi không?

Có. Hiện tượng này có thể gặp ở bất kỳ ai thường xuyên sử dụng internet và mạng xã hội, đặc biệt trong những giai đoạn có nhiều sự kiện tiêu cực.

8.3. Làm sao để biết mình đang Doomscrolling?

Nếu bạn liên tục đọc tin tiêu cực dù cảm thấy mệt mỏi, khó dừng việc lướt điện thoại và điều này ảnh hưởng đến giấc ngủ hoặc cuộc sống hằng ngày, rất có thể bạn đang rơi vào tình trạng doomscrolling.

8.4. Có nên ngừng xem tin tức hoàn toàn không?

Không. Điều quan trọng là cập nhật thông tin từ các nguồn đáng tin cậy với thời lượng hợp lý, thay vì theo dõi liên tục suốt cả ngày.

Kết luận

Doomscrolling là gì? Doomscrolling là thói quen liên tục lướt và đọc các tin tức tiêu cực trên internet, có thể làm gia tăng căng thẳng, ảnh hưởng đến giấc ngủ, khả năng tập trung và sức khỏe tinh thần. Việc giới hạn thời gian sử dụng mạng xã hội, lựa chọn nguồn tin đáng tin cậy và duy trì các hoạt động ngoài đời thực sẽ giúp bạn xây dựng thói quen tiếp nhận thông tin cân bằng và lành mạnh hơn.